Wbrew pozorom tworzenie logo do prostych zadań nie należy, dlatego wiele osób korzysta z usług agencji reklamowych bądź niezależnych grafików. Niektórzy jednak pomimo poczucia, że postąpili właściwie, obawiają się plagiatu. Czym w ogóle jest i jak go uniknąć? Plagiat logo ma miejsce w momencie, w którym grafik świadomie i bezprawnie wykorzystuje cudzą pracę celem przypisania sobie jej autorstwa. W związku z tym przed przystąpieniem do projektowania najlepiej przeprowadzić dogłębne rozeznanie. Można to zrobić na wiele sposobów. I właśnie w tym artykule podpowiem Wam, jak się za to zabrać.
Kluczowe wnioski: Jak sprawdzić, czy logo nie jest plagiatem
Weryfikacja praw autorskich to fundament bezpiecznego biznesu, dlatego zebrałem dla Ciebie najważniejsze kroki chroniące przed nieświadomym powielaniem znaków.
- Zawsze zaczynaj od rzetelnej analizy rynku. Zanim zaakceptujesz nowy projekt, wykonaj dokładne badanie działań konkurencji. Takie rozeznanie ułatwia wyłapanie utartych schematów wizualnych i wyraźnie obniża ryzyko wdrożenia łudząco podobnego znaku.
- Wykorzystaj narzędzia do wyszukiwania obrazem. Wstępne sprawdzanie logo warto oprzeć na ogólnodostępnych systemach, takich jak Google Grafika czy TinEye. Przeskanowanie pliku daje szybki podgląd na to, czy zbliżone projekty nie funkcjonują już gdzieś w sieci.
- Weryfikuj oficjalne bazy urzędów patentowych. Przeszukanie samego internetu nie daje pełnego bezpieczeństwa biznesowego. Aby skutecznie uchronić się przed poważnymi błędami wizerunkowymi, koniecznie sprawdź rejestry w Urzędzie Patentowym RP lub europejskiej bazie EUIPO.
- Szukaj oryginalności zamiast oklepanych skojarzeń. Opieranie wizerunku na przewidywalnych, popularnych motywach to niepotrzebne ryzyko. Doświadczenie podpowiada mi, że głębsza metafora i w pełni autorskie podejście stanowią najpewniejszą tarczę przed nieświadomym plagiatem.
Chcąc uniknąć plagiatu, warto poszukać „głębszych” skojarzeń. Im mniej oklepany pomysł, tym mniejsze ryzyko plagiatu.
Analiza rynku na pewno nie zaszkodzi logo
Zanim zabierzemy się za tworzenie logo firmy, powinniśmy:
- przeprowadzić badanie rynku,
- wykonać analizę konkurencji,
- poszukać inspiracji.
Po co to wszystko? Dzięki temu uchronimy się przed nieświadomym stworzeniem plagiatu. Bo i przecież w ogóle nie planując, można przyczynić się do powstania całkowitej lub tylko częściowej kopii.
Ponieważ bazowanie na prostych i zarazem podstawowych projektach nierzadko prowadzi do uzyskania logo bardzo podobnego do tego, którym już jakaś firma posługuje się od dawna, warto zrobić małe rozeznanie. W tym celu mogą okazać się pomocne zapytania w Google Grafika (kompleksowa wyszukiwarka grafiki w sieci), Pinterest (narzędzie do tworzenia wizualnych zakładek) czy Behance, serwis dla szeroko rozumianej branży kreatywnej.
Należy mieć na uwadze to, że tworzenie nowego logo dla firmy nie powinno sprowadzać się do prostych skojarzeń. Chcąc uniknąć plagiatu, warto pokusić się o coś nieco oryginalniejszego niż powiązanie kobiecej twarzy z kosmetyką. Im mniej oklepany pomysł, tym mniejsze ryzyko plagiatu i większa szansa na to, że powstałe logo będzie z łatwością zapadało w pamięci, przyciągało uwagę otoczenia.
Wiele osób dopytuje, czy faktycznie taki research ma sens i warto poświęcać na to tyle czasu. Z doświadczenia wiemy, że jest to ważne. Może okazać się tak, że logo, jakie stworzyliśmy, już istnieje, ale brak świadomości pozwoli jeszcze przez długi czas normalnie je użytkować. Póki nikt się nie zorientuje, wszystko będzie w porządku. Problem pojawi się, gdy prawda wyjdzie na jaw. Pociągnie to za sobą konsekwencje prawne.
Nie można zapominać również o tym, że właśnie powstałe logo konkretnej firmy może być plagiatem firmy, która prowadzi działalność w zupełnie innej branży. W związku z tym rozeznanie powinno być maksymalnie szerokie, tak by uchronić się w jak największym stopniu.
Grafika Google – wyszukiwarka grafiki w sieci
Wyszukiwarka Grafika Google to fantastyczne narzędzie, którym na co dzień posługuje się wielu grafików. Działa podobnie jak ta, do której wpisujemy konkretne frazy. Jednak w tym przypadku wykorzystujemy obraz. To łatwy sposób na dotarcie do kluczowych, interesujących nas informacji.
Wyszukując podobnego logo przy użyciu tego łatwo dostępnego narzędzia, warto posłużyć się samym symbolem. Dobrze jest również opracować zarówno wersję zwykłą jak też kolorową. To na pewno pomoże w odszukaniu podobnych elementów graficznych.
Szukając podobnego logo, można posłużyć się również słowami. Ta metoda sprawdza się, gdy istnieje możliwość łatwego opisania tego znaku, a więc, kiedy składa się z litery czy na przykład jakiegoś charakterystycznego przedmiotu.
Sprawdzenie logo - bazy Urzędów Patentowych
Można posługiwać się różnymi metodami w celu sprawdzenia, czy konkretne logo już istnieje. Jednak osobiście polecam Bazy Urzędów Patentowych. Jeśli okaże się, że to, co już mamy to plagiat logo i przede wszystkim znajduje się już we wspomnianej bazie, musimy liczyć się z prawnymi konsekwencjami. Wówczas logo jest objęte prawem patentowym, a nie tylko autorskim.
- Jednym z takich urzędów jest EUIPO eSearch Plus, czyli tak zwana wyszukiwarka obrazem. Tym sposobem można szybko i łatwo przejrzeć zbiór zarejestrowanych znaków towarowych – logo. Jest to europejska baza znaków.
- Analogiczne wyszukiwanie jest również możliwe za pomocą WIPO. To nieco bardziej skomplikowane narzędzie. Pozwala jednak na zdecydowanie dokładniejsze poszukiwania. Trzeba w związku z tym w pole „text” wpisać literę R, a następnie załadować plik i przejść do konkretnych ustawień.
Do dyspozycji mamy jeszcze niezależne bazy i narzędzia
Wybór rozwiązań, które mogą okazać się bardzo przydatne w celu sprawdzania unikalności logo czy innych projektów graficznych jest ogromny. Polecam również TMView oraz Logo Rank. Zacznę więc od pierwszego.
- TMView to wyszukiwarka, która ułatwia przeszukiwanie powyżej wymienionych baz znaków towarowych.
- W Logo Rank sprawdzana grafika jest testowana na podstawie ikon oraz pozostałych stockowych grafik.
Warto oba te rozwiązania poznać nieco bliżej. Najłatwiej jednak będzie zrobić to, testując ich możliwości.
Wiedza i doświadczenie też mają moc skutecznego działania
Narzędzia jak najbardziej, są ważne i bardzo pomocne. Jednak własna wiedza i doświadczenie też odgrywają tu dużą rolę. Grafik, który miał do czynienia z niejednym logo, na bieżąco śledzi trendy branżowe, ogląda książki ze znakami graficznymi czy chociażby czyta tematycznie powiązane artykuły, jest dobrze zorientowany i łatwiej jest mu zarówno tworzyć jak też ocenić czy to oryginalne logo, czy plagiat.
Graficy zapewne są świadomi tego, że każdemu może zdarzyć się nieumyślny plagiat. Czasem po prostu okazuje się, że znak jeszcze nie został opublikowany albo ciężko było go znaleźć. I to jest normalne. Nie będzie większego problemu, jeśli działania te były niezamierzone, a klient działa w innej branży niż ta, w której swoją działalność prowadzi firma posługująca się skopiowanym logo firmy. Oczywiście tak bywa, ale nie zawsze. Dlatego trzeba poważnie podejść do procesu, jakim jest projektowanie logo. Należy pamiętać, że autor grafik ponosi odpowiedzialność za kłopoty prawne związane z plagiatem, co może chociażby wynikać z umowy podpisanej z klientem.
Pamiętaj! Posługiwanie się zastrzeżoną nazwą lub znakiem bądź jednym i drugim może grozić procesem sądowym i koniecznością zapłaty wysokiego odszkodowania. Dlatego koniecznie musisz to sprawdzić, a wcześniej zlecając projekt logo i księgę znaku dla swojej firmy, koniecznie zwróć uwagę na doświadczenie wykonawcy i to, co oferuje.
Jak samodzielnie sprawdzić, czy projekt logo nie jest plagiatem?
Najprostszą i najszybszą metodą jest użycie wyszukiwania obrazem w Google Grafika lub skorzystanie z narzędzi takich jak TinEye. Wystarczy wgrać plik z projektem logo, a algorytm sprawdzi, czy w sieci nie krążą identyczne lub bardzo zbliżone znaki.
Z naszego doświadczenia wynika jednak, że techniczna weryfikacja to zaledwie podstawa. Warto samodzielnie przeszukać serwisy dla twórców (jak Behance czy Pinterest), gdzie często umieszczane są gotowe szablony. Jeśli logo firmy ma budować realne zaufanie na rynku, wymaga to głębszej analizy konkurencji, a nie tylko szybkiego skanu w wyszukiwarce.
Gdzie sprawdzić, czy dane logo jest już prawnie zastrzeżone?
Pobieżne szukanie w internecie nie daje biznesowi żadnej pewności. Aby upewnić się o ochronie prawnej znaku, należy sprawdzić oficjalne bazy urzędów patentowych. W Polsce właściwym miejscem jest Urząd Patentowy RP (UPRP), natomiast jeśli działasz szerzej - warto zweryfikować rejestr na terenie Unii Europejskiej (EUIPO).
Wiele lat pracy podpowiada nam, że weryfikacja w tych urzędach chroni firmę przed poważnym błędem wizerunkowym i potężnymi kosztami nagłego rebrandingu. Przemyślany projekt i uregulowane kwestie prawne to po prostu twarde zasady, które dają Ci spokój i bezpieczeństwo.
Czym jest nieświadomy plagiat logo i dlaczego powstaje?
Nieświadomy plagiat to sytuacja, w której projektant tworzy znak graficzny łudząco podobny do istniejącej już marki, absolutnie nie robiąc tego celowo. Najczęściej wynika to z pójścia na skróty i oparcia się na banalnych skojarzeniach - jak choćby kolejne użycie symbolu dachu w branży budowlanej.
Kiedy opieramy się na pierwszych, najbardziej przewidywalnych pomysłach, mocno zwiększamy ryzyko wizualnej wtórności. Dlatego w naszych projektach zawsze staramy się odszukać głębszą metaforę. Unikamy utartych ścieżek, dzięki czemu docelowy projekt logo firmy staje się autentycznie oryginalny i pozwala firmie wyraźnie odciąć się od konkurencji.
Jak uniknąć ryzyka plagiatu podczas tworzenia nowego logo?
Proces projektowy musi zawsze poprzedzać rzetelne badanie rynku i trafna analiza tego, jak komunikuje się Twoja konkurencja. Należy też kategorycznie odrzucić korzystanie z powtarzalnych, gotowych szablonów z darmowych baz grafik.
W Studio Whiteart wiemy, że spójny wizerunek firmy wymaga o wiele głębszego spojrzenia na organizację. Zamiast szukać tanich inspiracji, projektujemy dopasowaną formę, która idealnie oddaje charakter konkretnej firmy. Doświadczenie podpowiada nam, że klienci bardzo szybko wyłapują fałsz i brak oryginalności, dlatego nie warto ryzykować bylejakością.
Czym w praktyce grozi używanie skopiowanego znaku firmowego?
Z punktu widzenia prawa, używanie splagiatowanego logo to naruszenie praw autorskich, co zazwyczaj kończy się roszczeniami finansowymi oraz sprawami sądowymi. Dodatkowo firma zostaje zmuszona do nagłego wycofania i zniszczenia wszystkich materiałów firmowych z rynku.
Ale patrząc na to czysto biznesowo - to potężne ryzyko dla reputacji. Odbiorcy zaczynają widzieć w takiej firmie podmiot mało wiarygodny. Szkoda życia na gaszenie wizerunkowych pożarów i tłumaczenie się przed klientami. Właśnie dlatego tak mocno stawiamy na tworzenie autorskich, przemyślanych rozwiązań, które budują wizerunek profesjonalisty.
Nazywam się Mariusz Tadych, od 27 lat prowadzę Studio Whiteart i na co dzień dbam o spójny wizerunek firm.
Na tym blogu dzielę się moim doświadczeniem. Chcę w ten sposób inspirować do wprowadzania dobrych zmian w firmach. Nieważne, czy akurat projektujemy logo, stronę www, czy firmowy folder. Do każdego zlecenia podchodzę z zaangażowaniem i pracuję jakbym robił to dla siebie.
Szukasz wiedzy o projektowaniu, tworzeniu wizerunku - zajrzyj na moje profile społecznościowe. Pokazuję tam kulisy pracy studia, jak wygląda budowanie marek. Wpadnij, poznajmy się.
